Một phòng khách ít đồ vẫn có thể tạo cảm giác chật chội. Một bức tường rộng vẫn có thể trông vụn vặt nếu tranh, tủ và các mảng vật liệu thiếu sự liên kết.

Trong nội thất tối giản, khi chi tiết trang trí được tiết chế, tỷ lệ giữa các thành phần càng dễ được nhận ra. Kích thước đồ đạc, cách chia mảng và khoảng trống vì vậy cần được xem xét cùng nhau.

Tỷ lệ vàng có thể giúp người thiết kế xây dựng một phương án bố cục ban đầu. Tuy nhiên, giá trị của nó nằm ở cách ứng dụng có chọn lọc, dựa trên không gian và nhu cầu sử dụng thực tế.

Phòng khách tối giản với sofa màu trung tính, tủ thấp và ánh sáng tự nhiên. Bố cục có phần chính, phần phụ rõ ràng. Ưu tiên ảnh công trình tự chụp hoặc phối cảnh nguyên bản, không chèn đường xoắn vàng nếu chưa kiểm tra hình học.Tên ảnh: ty-le-vang-trong-noi-that-toi-gian.jpg — Phòng khách tối giản với sofa trung tính và bố cục nội thất cân đối.

Tỷ lệ vàng là gì ?

Tỷ lệ vàng, còn gọi là Golden Ratio, có giá trị xấp xỉ 1,618.

Hãy hình dung một đoạn thẳng được chia thành phần dài và phần ngắn. Khi toàn bộ chiều dài chia cho phần dài bằng phần dài chia cho phần ngắn, ta có tỷ lệ vàng. Đây là một quan hệ toán học được xác định rõ ràng.

Nếu áp dụng để chia một tổng chiều dài, hai phần tương ứng chiếm khoảng 61,8 phần trăm và 38,2 phần trăm.

Trong thiết kế nội thất, quan hệ này có thể dùng để thử cách chia mảng tường, tổ chức mặt đứng tủ hoặc xác định hình dáng một khung tranh. Cần phân biệt việc chia một tổng chiều dài thành hai phần với việc tạo một hình chữ nhật có cạnh dài bằng khoảng 1,618 lần cạnh ngắn.

Tỷ lệ vàng có bảo đảm không gian đẹp hơn không

Không thể khẳng định chỉ cần đúng tỷ lệ vàng thì không gian sẽ đẹp.

Một nghiên cứu công bố năm 2024 trên tạp chí Symmetry ghi nhận sự liên kết ngầm giữa hình ảnh theo tỷ lệ vàng và các từ tích cực trong nhiệm vụ thử nghiệm. Tuy nhiên, đánh giá thẩm mỹ trực tiếp cho kết quả chưa đồng nhất. Thử nghiệm này sử dụng các mẫu hình học, không phải phòng ở thực tế.

Vì vậy, không nên suy rộng kết quả thành lời hứa rằng một phòng khách theo tỷ lệ vàng sẽ khiến mọi người cảm thấy dễ chịu hơn.

Trong bài viết này, các cách bố trí dưới đây là đề xuất thực hành thiết kế. Chúng cần được kiểm tra bằng bản vẽ, mô hình và trải nghiệm sử dụng, thay vì xem như kết luận khoa học về vẻ đẹp.

Vì sao nên cân nhắc tỷ lệ trong nội thất tối giản

Khi căn phòng có ít đồ, mỗi món đồ đều có ảnh hưởng rõ đến tổng thể.

Một chiếc tủ quá lớn có thể lấn át mảng tường. Một bức tranh quá nhỏ có thể trở nên rời rạc phía trên sofa. Nhiều đường chia thiếu liên hệ có thể khiến căn phòng vẫn rối dù số lượng vật dụng không nhiều.

Tỷ lệ vàng là một lựa chọn để thử thiết lập quan hệ giữa phần chính và phần phụ. Bên cạnh đó, bố cục cân xứng hoặc các cách chia đơn giản khác vẫn có thể phù hợp.

Điều cần tìm là sự nhất quán giữa các thành phần và sự thuận tiện khi sử dụng.

Ứng dụng vào mảng tường phòng khách

Giả sử một đoạn tường sử dụng được có chiều ngang 3 mét. Nếu thử chia theo tỷ lệ vàng, phần lớn dài khoảng 1,85 mét và phần nhỏ khoảng 1,15 mét.

Người thiết kế có thể dùng phần lớn làm mảng hoàn thiện chính, phần nhỏ làm khu vực phụ trợ hoặc giữ trống. Đây chỉ là phương án để so sánh, chưa phải kích thước thi công.

Trước khi chốt bố cục, cần kiểm tra vị trí cửa, ổ điện, thiết bị và kích thước đồ đạc. Nếu có tủ, cũng phải tính đến thao tác mở cánh và nhu cầu lưu trữ.

Không cần tạo thêm vách, nẹp hoặc vật liệu chỉ để làm rõ đường chia tỷ lệ. Với nội thất tối giản, một đường chia không phục vụ công năng hay bố cục có thể là chi tiết nên bỏ.

Ứng dụng vào tranh và gương trang trí

Một khung tranh có cạnh ngắn 60 cm có thể được thử với cạnh dài khoảng 97 cm để tạo hình chữ nhật gần tỷ lệ vàng.

Nhưng hình dáng khung tranh và kích thước tranh so với bức tường là hai vấn đề khác nhau.

Sau khi chọn tỷ lệ khung, vẫn phải đặt tranh vào tổng thể để kiểm tra. Tranh có cân đối với sofa không. Khoảng trống hai bên có hợp lý không. Vị trí treo có phù hợp với hướng nhìn khi đứng và khi ngồi không.

Với gương, nhu cầu soi, chiều cao người dùng và hình ảnh phản chiếu cần được ưu tiên. Không nên thu nhỏ gương đến mức bất tiện chỉ để giữ một tỷ lệ hình học.

Ứng dụng vào mặt đứng tủ

Tỷ lệ vàng có thể được thử khi phân chia khu vực tủ kín và khu vực trưng bày trên bản vẽ mặt đứng.

Ví dụ, một hệ tủ rộng 2,4 mét có thể được nghiên cứu với phần chính khoảng 1,48 mét và phần phụ khoảng 0,92 mét.

Sau bước phác thảo, kích thước phải được điều chỉnh theo vật dụng cần cất, cấu tạo khoang tủ, phụ kiện và khả năng gia công.

Gia đình có nhiều đồ dùng có thể cần phần tủ kín lớn hơn. Người ít có thời gian vệ sinh có thể không phù hợp với nhiều kệ mở.

Một mặt đứng đẹp cần đi cùng một hệ lưu trữ dùng thuận tiện mỗi ngày.

Ứng dụng vào bàn và đồ nội thất rời

Có thể thử tỷ lệ vàng để nghiên cứu hình dáng mặt bàn chữ nhật. Chẳng hạn, cạnh ngắn 70 cm tương ứng cạnh dài khoảng 113 cm.

Kích thước này chỉ minh họa quan hệ hình học. Nó không phải kích thước bàn trà phù hợp cho mọi phòng khách.

Quyết định cuối cùng cần dựa vào chiều dài sofa, khoảng với tay, lối đi và số người sử dụng. Trong phòng nhỏ, bàn tròn hoặc bàn có góc bo có thể là phương án đáng cân nhắc hơn tùy cách bố trí.

Không nên suy ra chiều cao bàn, chiều cao ghế hay chiều sâu chỗ ngồi chỉ từ tỷ lệ vàng. Những kích thước này cần được lựa chọn theo cơ thể người dùng và hoạt động thực tế.

Phối màu và khoảng trống cần được hiểu đúng

Không có yêu cầu phải dùng đúng 61,8 phần trăm màu sáng và 38,2 phần trăm màu tối để tạo nội thất hài hòa.

Mức độ nổi bật của màu còn phụ thuộc vào độ sáng, độ bão hòa, chất liệu và ánh sáng trong phòng. Một chiếc ghế màu đậm có thể thu hút ánh nhìn hơn một mảng tường lớn màu nhạt.

Tương tự, không nên mặc định mọi căn phòng phải có một tỷ lệ diện tích trống cố định.

Khoảng trống cần đủ cho lối đi, thao tác sử dụng và sinh hoạt. Khoảng trống thị giác cũng khác với diện tích sàn bỏ trống. Một hệ tủ phẳng, ít đường chia có thể tạo cảm giác gọn hơn một hệ kệ mở cùng kích thước.

Cách áp dụng thực tế trước khi mua sắm

Trước hết, đo hiện trạng và ghi lại vị trí cửa, cột, cửa sổ cùng các thiết bị cố định.

Tiếp theo, xác định đồ đạc thực sự cần thiết và các hoạt động diễn ra trong phòng. Sau đó mới chọn một khu vực để thử tỷ lệ vàng, chẳng hạn mặt đứng tủ hoặc mảng tường sau sofa.

Nên so sánh phương án này với ít nhất một cách bố trí khác có cùng công năng. Có thể dùng băng dính giấy đánh dấu kích thước đồ đạc trên sàn và tường để hình dung trước khi đặt mua.

Cuối cùng, kiểm tra từ những vị trí thường sử dụng. Ngồi trên sofa, mở cửa tủ, đi qua lối chính và thử thao tác hằng ngày.

Nếu phương án đúng tỷ lệ nhưng gây vướng, khó cất đồ hoặc tốn thêm chi phí không cần thiết, hãy điều chỉnh.

Tỷ lệ đẹp cần đi cùng cách sống phù hợp

Không cần thay toàn bộ đồ đang sử dụng tốt để đưa căn phòng về một tỷ lệ mới. Nhiều trường hợp có thể bắt đầu bằng việc sắp xếp lại đồ, bỏ bớt chi tiết thừa hoặc thay đổi vị trí tranh.

Tỷ lệ vàng có ích khi giúp người thiết kế đặt câu hỏi rõ hơn về kích thước và bố cục. Nó không thay thế sự quan sát, hiểu biết vật liệu hay việc lắng nghe người sử dụng.Một không gian hài hòa cần vừa mắt và vừa với cuộc sống của gia đình.

Góc nhìn Kiến Trúc KINH BAN .Kiến Trúc KINH BAN xem tỷ lệ vàng là công cụ tham khảo trong quá trình thiết kế. Chúng tôi ưu tiên công năng, sự cân đối và khả năng sử dụng lâu dài, rồi điều chỉnh tỷ lệ để phục vụ những mục tiêu đó.Tinh thần tối giản bắt đầu từ việc lựa chọn đủ và đúng, để mỗi thành phần hiện diện đều có lý do.

KIẾN TRÚC KINH BAN
Kiến tạo từ trật tự – Bền vững từ trí tuệ

Anh/chị cần tư vấn thiết kế kiến trúc và nội thất tối giản, phù hợp với nhu cầu sử dụng và ngân sách? Liên hệ KINH BAN để trao đổi phương án và nhận báo giá.

CÔNG TY TNHH KINH BAN
Điện thoại:0978 727 986
Website: https://kientruckinhban.vn
Email: info@kinhban.com
Địa chỉ: 496 Lý Thái Tổ, phường Vườn Lài, TP.HCM